Peygamber Efendimiz (sav), insana şeytandan ve melekten birer karîn görevlendirildiğini bildirmektedir:
“Sizden hiç kimse yoktur ki ona, biri şeytandan diğeri melekten olmak üzere yanından ayrılmayan iki karîn görevlendirilmiş olmasın.”
“Size de mi ey Allah’ın Resûlü?” denildiğinde:
“Bana da! Ancak Allah ona karşı bana yardım etti...” buyurmuştur.[1]
Kur’an-ı Kerim’de şeytanın insan üzerindeki etkileri farklı şekillerde anlatılmaktadır. Şeytan insanı göremediği bir yönden görür[2]; doğru yoldan uzaklaştırmaya çalışır[2]; kötülüğü emreder[3]; vesvese verir[4]; kötü davranışları süslü gösterir[5]; insanı boş kuruntular ve vaatlerle aldatır[10] ve insanlar arasındaki ilişkileri bozmaya çalışır.[12]
Kur’an ayrıca içki ve kumar yoluyla insanlar arasında düşmanlık ve kin meydana getirmeyi şeytanın amaçlarından biri olarak bildirir.[11] İsraf[14], haram kazanç ve faiz[13], gösteriş[15], bilgisizce tartışma[16] ve benzeri davranışlar konusunda da insanın şeytanın adımlarına karşı dikkatli olması istenir.
Kur’an ve sünnet, insanın kendi davranışlarını ve manevi hayatını gözden geçirmesine, hata ve günahlarından dönerek Allah’a yönelmesine önem verir. Bu nedenle manevi destek çalışmalarında kişinin kendi sorumluluklarını gözden geçirmesi ve düzeltebileceği hususlarda adım atması üzerinde duruyorum.
Tevbe, istiğfar, dua, sadaka, kul hakkının iadesi, helalleşme ve yerine getirilmemiş dinî yükümlülüklerin telafisi bu manevi çerçevede değerlendirilebilir.
Bazı kişiler bu süreç içerisinde kendilerini manevi açıdan daha huzurlu ve rahat hissettiklerini, düşünce ve davranışlarını gözden geçirmenin hayatlarına olumlu katkı sağladığını ifade etmektedir.
Manevi Destek Sunulan Bazı Alanlar
✔ İçsel huzursuzluk ve manevi sıkıntılar
✔ Vesvese ve zihinsel yoğunluklar
✔ Ümitsizlik ve isteksizlik
✔ Zorlayıcı duygu ve düşünceler
✔ Öfke, kıskançlık ve kırgınlıklar
✔ Dinî ve manevi hayatta yaşanan güçlükler
Manevi destek sürecinin amacı bir hastalığa teşhis koymak veya onu tedavi etmek değil; kişinin kendi dinî ve ahlaki sorumluluklarını gözden geçirmesine, hatalarını mümkün olduğu ölçüde telafi etmesine ve Allah’a yönelmesine eşlik etmektir.
Sunulan hizmet dinî ve manevi destek kapsamındadır; tıbbi veya psikoterapötik teşhis ve tedavi niteliği taşımaz. Sağlıkla ilgili durumların değerlendirilmesi ve tedavisi ilgili sağlık uzmanlarının alanıdır.
Kaynaklar
[1] Müslim, Münâfikûn, 69 (2814)
[2] A‘râf 7/16-17, 27
[3] Bakara 2/169; Nisâ 4/119; Fâtır 35/6
[4] Nâs 114/1-6
[5] En‘âm 6/43; Nahl 16/63; Neml 27/24; Ankebût 29/38
[6] Nûr 24/21
[7] Fussilet 41/36
[8] Mücâdele 58/10
[9] Mücâdele 58/19
[10] Nisâ 4/119-120
[11] Mâide 5/90-91
[12] İsrâ 17/53
[13] Bakara 2/168, 275
[14] İsrâ 17/27
[15] Nisâ 4/38
[16] Hac 22/3
“Sizden hiç kimse yoktur ki ona, biri şeytandan diğeri melekten olmak üzere yanından ayrılmayan iki karîn görevlendirilmiş olmasın.”
“Size de mi ey Allah’ın Resûlü?” denildiğinde:
“Bana da! Ancak Allah ona karşı bana yardım etti...” buyurmuştur.[1]
Kur’an-ı Kerim’de şeytanın insan üzerindeki etkileri farklı şekillerde anlatılmaktadır. Şeytan insanı göremediği bir yönden görür[2]; doğru yoldan uzaklaştırmaya çalışır[2]; kötülüğü emreder[3]; vesvese verir[4]; kötü davranışları süslü gösterir[5]; insanı boş kuruntular ve vaatlerle aldatır[10] ve insanlar arasındaki ilişkileri bozmaya çalışır.[12]
Kur’an ayrıca içki ve kumar yoluyla insanlar arasında düşmanlık ve kin meydana getirmeyi şeytanın amaçlarından biri olarak bildirir.[11] İsraf[14], haram kazanç ve faiz[13], gösteriş[15], bilgisizce tartışma[16] ve benzeri davranışlar konusunda da insanın şeytanın adımlarına karşı dikkatli olması istenir.
Kur’an ve sünnet, insanın kendi davranışlarını ve manevi hayatını gözden geçirmesine, hata ve günahlarından dönerek Allah’a yönelmesine önem verir. Bu nedenle manevi destek çalışmalarında kişinin kendi sorumluluklarını gözden geçirmesi ve düzeltebileceği hususlarda adım atması üzerinde duruyorum.
Tevbe, istiğfar, dua, sadaka, kul hakkının iadesi, helalleşme ve yerine getirilmemiş dinî yükümlülüklerin telafisi bu manevi çerçevede değerlendirilebilir.
Bazı kişiler bu süreç içerisinde kendilerini manevi açıdan daha huzurlu ve rahat hissettiklerini, düşünce ve davranışlarını gözden geçirmenin hayatlarına olumlu katkı sağladığını ifade etmektedir.
Manevi Destek Sunulan Bazı Alanlar
✔ İçsel huzursuzluk ve manevi sıkıntılar
✔ Vesvese ve zihinsel yoğunluklar
✔ Ümitsizlik ve isteksizlik
✔ Zorlayıcı duygu ve düşünceler
✔ Öfke, kıskançlık ve kırgınlıklar
✔ Dinî ve manevi hayatta yaşanan güçlükler
Manevi destek sürecinin amacı bir hastalığa teşhis koymak veya onu tedavi etmek değil; kişinin kendi dinî ve ahlaki sorumluluklarını gözden geçirmesine, hatalarını mümkün olduğu ölçüde telafi etmesine ve Allah’a yönelmesine eşlik etmektir.
Sunulan hizmet dinî ve manevi destek kapsamındadır; tıbbi veya psikoterapötik teşhis ve tedavi niteliği taşımaz. Sağlıkla ilgili durumların değerlendirilmesi ve tedavisi ilgili sağlık uzmanlarının alanıdır.
Kaynaklar
[1] Müslim, Münâfikûn, 69 (2814)
[2] A‘râf 7/16-17, 27
[3] Bakara 2/169; Nisâ 4/119; Fâtır 35/6
[4] Nâs 114/1-6
[5] En‘âm 6/43; Nahl 16/63; Neml 27/24; Ankebût 29/38
[6] Nûr 24/21
[7] Fussilet 41/36
[8] Mücâdele 58/10
[9] Mücâdele 58/19
[10] Nisâ 4/119-120
[11] Mâide 5/90-91
[12] İsrâ 17/53
[13] Bakara 2/168, 275
[14] İsrâ 17/27
[15] Nisâ 4/38
[16] Hac 22/3